Huawei và ZTE trúng thầu ở Việt Nam,
Mỹ cảnh báo nguy
cơ xói mòn niềm tin
Các tập đoàn viễn thông hàng đầu của Trung Quốc là Huawei
và ZTE đã giành được một loạt hợp đồng cung cấp thiết bị 5G tại Việt Nam trong
năm nay, Reuters dẫn bảy nguồn tin có hiểu biết trực tiếp về sự việc.
Đây được coi là một dấu hiệu khác cho thấy quan hệ giữa Hà Nội và Bắc
Kinh đang ngày càng thắt chặt, gây lo ngại cho các quan chức phương Tây.
Huawei và ZTE bị cấm tham gia mạng viễn thông Mỹ với lý do "gây rủi
ro không thể chấp nhận" đối với an ninh quốc gia. Thụy Điển và một số nước
châu Âu khác cũng áp dụng những hạn chế tương tự.
Trong nhiều năm, Việt Nam được coi là dè dặt trong việc sử dụng công nghệ
Trung Quốc cho các dự án hạ tầng nhạy cảm.
Tuy nhiên, trong những tháng gần đây, Việt Nam đã tỏ ra cởi mở hơn với
các doanh nghiệp công nghệ Trung Quốc khi mối quan hệ từng đôi lúc lạnh nhạt với
láng giềng phương Bắc được cải thiện, trong bối cảnh quan hệ với Washington xấu
đi do Mỹ áp thuế lên hàng hóa Việt Nam.
Dù các hãng Ericsson của Thụy Điển và Nokia của Phần Lan đã có được các hợp
đồng triển khai hạ tầng lõi 5G tại Việt Nam, cũng như Qualcomm của Mỹ cung cấp
thiết bị mạng, các công ty Trung Quốc bắt đầu giành được các gói thầu nhỏ hơn với
những nhà mạng nhà nước, theo dữ liệu mua sắm công chưa được công bố trước đó.
Một liên danh trong đó có Huawei đã trúng gói thầu trị giá 23 triệu USD hồi
tháng Tư, chỉ vài tuần sau khi Nhà Trắng công bố áp thuế lên hàng Việt Nam.
ZTE đã giành được ít nhất hai hợp đồng - một trong số đó vào tuần trước -
với tổng trị giá hơn 20 triệu USD cho thiết bị ăng-ten 5G. Hợp đồng đầu tiên được
công khai là vào tháng Chín, một tháng sau khi mức thuế của Mỹ có hiệu lực.
Reuters không xác định được liệu việc các hãng Trung Quốc thắng thầu có
liên quan trực tiếp tới những mức thuế từ Mỹ hay không, nhưng các hợp đồng
này đã làm dấy lên quan ngại từ phía quan chức phương Tây.
Việc loại các nhà thầu Trung Quốc khỏi hạ tầng số của Việt Nam - trong đó
có cáp quang biển - từ lâu được Washington xem là điều kiện then chốt để hỗ trợ
Hà Nội trong các lĩnh vực công nghệ tiên tiến.
Ericsson từ chối bình luận về các công ty Trung Quốc, nhưng cho biết hãng
"hoàn toàn cam kết hỗ trợ khách hàng tại Việt Nam."
Huawei, ZTE, Nokia, Qualcomm, đại sứ quán Mỹ tại Việt Nam, đại sứ quán
Trung Quốc, Bộ Ngoại giao Thụy Điển và Bộ Thông tin - Truyền thông Việt Nam đều
không phản hồi đề nghị bình luận của Reuters.
Các hợp đồng với Trung Quốc đã được bàn thảo trong ít nhất hai cuộc họp
giữa quan chức cấp cao phương Tây tại Hà Nội vài tuần gần đây, Reuters dẫn các
nguồn tin ngoại giao.
Trong một cuộc họp, một quan chức Mỹ cảnh báo rằng các hợp đồng này có thể
làm xói mòn niềm tin với mạng viễn thông của Việt Nam và ảnh hưởng đến khả năng
tiếp cận công nghệ tiên tiến của Mỹ.
Trong một cuộc họp khác diễn ra tháng này, các quan chức thảo luận khả
năng tách biệt các khu vực dùng công nghệ Trung Quốc khỏi phần còn lại của mạng
lưới để ngăn rò rỉ dữ liệu, theo một nguồn tin.
Tuy nhiên, các nhà cung cấp thiết bị và ăng ten vẫn có thể truy cập dữ liệu
mạng, theo Innocenzo Genna, một luật sư chuyên về viễn thông.
Ông này nhận định rằng "các nhà thầu phương Tây có thể gặp khó khăn
khi phải hợp tác song song với những doanh nghiệp mà họ không tin tưởng".
Quan hệ Việt – Trung ấm lên
Việt Nam là một chiến trường quan trọng trong cuộc cạnh tranh ảnh hưởng
toàn cầu. Vị trí gần Trung Quốc giúp nước này trở thành trung tâm sản xuất lớn
đối với các tập đoàn như Apple, Samsung và Nike - vốn phụ thuộc vào linh kiện
Trung Quốc và người tiêu dùng phương Tây.
Dưới sức ép từ phương Tây, Việt Nam lâu nay chọn "cách tiếp cận cẩn
trọng theo dõi" với công nghệ Trung Quốc, theo ông Nguyễn Hùng, chuyên gia
chuỗi cung ứng tại RMIT Việt Nam.
Nhưng "Việt Nam có ưu tiên riêng", ông nói, cho rằng các thỏa
thuận mới có thể thúc đẩy tích hợp kinh tế sâu hơn với Trung Quốc.
Hà Nội và Bắc Kinh gần đây cũng đạt tiến triển trong các dự án nhạy cảm
khác, bao gồm đường sắt xuyên biên giới và các khu kinh tế đặc biệt gần biên giới
Trung Quốc - những dự án trước đây Việt Nam từng loại bỏ vì rủi ro an ninh.
Huawei đã thua nhiều gói thầu 5G tại Việt Nam trong năm nay, theo dữ liệu
đấu thầu. Tuy vậy, hãng vẫn hợp tác cung cấp dịch vụ kỹ thuật và đã ký thỏa thuận
chuyển giao công nghệ 5G với Viettel - nhà mạng thuộc quân đội - hồi tháng 6,
theo Bộ Quốc phòng Việt Nam.
Viettel không phản hồi đề nghị bình luận của Reuters. Một người trong nội
bộ công ty cho biết công nghệ Trung Quốc rẻ hơn. Các nguồn tin đề nghị ẩn danh
vì thông tin họ cung cấp chưa được công khai.
Những động thái này diễn ra trong bối cảnh quan hệ giữa Việt Nam
và Trung Quốc được đánh giá là lý do chính của việc Mỹ áp thuế lên
Việt Nam. Giới chức Mỹ đã nhiều lần tuyên bố Việt Nam là "điểm
trung chuyển" hàng hóa của Trung Quốc sang Mỹ.
Vào đầu tháng này, Reuters dẫn thông tin từ một số nhà đàm phán
Việt Nam mong muốn việc ký kết thỏa thuận thương mại sẽ được đánh dấu bằng cuộc
gặp giữa Tổng thống Donald Trump và Tổng Bí thư Tô Lâm.
Trong một diễn biến liên quan, Đảng Cộng sản Việt Nam vào tháng
Chín đã xác định ngoại giao, hội nhập quốc tế cùng với quốc phòng, an ninh
là nhiệm vụ "trọng yếu, thường xuyên".
Trong bài viết trên The Diplomat vào ngày 27/11, Tiến sĩ Khang Vũ
đánh giá rằng đó là một dấu hiệu cho thấy Việt Nam đang muốn đóng vai
trò chủ động hơn trong công tác đối ngoại, thay vì phong cách ngoại
giao "mang tính phản ứng nhiều hơn" trước đây.
"Sự chuyển biến trong tư duy đối ngoại này thể hiện qua quyết định lần
đầu tiên mời các đoàn quân sự từ Lào, Trung Quốc, Campuchia và Nga tham gia duyệt
binh nhân dịp 80 năm Quốc khánh vào tháng Chín. Bộ Quốc phòng và Bộ Công an
cũng tiếp tục tăng cường hợp tác với các đối tác phương Tây," ông nhận định.
Nhận xét
Đăng nhận xét